Πως «Τα εν οίκω μη εν δήμω»… οδηγούν σε ιστορίες «Κωσταλέξι»!

«Τα εν οίκω μη εν δήμω», έλεγαν οι αρχαίοι Έλληνες, που σημαίνει πως τα οικογενειακά θέματα δεν πρέπει να γίνονται δημόσια!

Όταν όμως πέφτει στην αντίληψή μας, ότι ένας συνάνθρωπός μας και μάλιστα σε κατάσταση που δεν είναι σε θέση να υπερασπιστεί τον εαυτό του και ακόμα χειρότερα την ζωή του… είτε γιατί είναι ηλικιωμένος, είτε γιατί έχει κινητικά προβλήματα, είτε γιατί δεν μπορεί να εκφραστεί λεκτικά… είτε γιατί η υγεία του δεν του το επιτρέπει κ.τ.λ και κάποιοι άλλοι αποφασίζουν γι’ αυτόν… τότε άραγε ισχύει ”Τα εν οίκω μη εν δήμω» ;

Ιστορίες που θυμίζουν «Κωσταλέξι»… ιστορίες καταναγκαστικού εγκλεισμού… αιχμαλωσίας ατόμων στις περισσότερες περιπτώσεις από συγγενικά πρόσωπα… βγαίνουν το φως της δημοσιότητας εν έτη 2022 και προκαλούν σφίξιμο στο στομάχι. Ιστορίες με πρωταγωνιστές θύτες, με ένστικτα ικανά να ξεσκίσουν σάρκες και να αφαιρέσουν κάθε ίχνος αξιοπρέπειας στο θύμα τους, γιατί απλά δεν μπορεί να αντιδράσει!

Συμπεριφορές που προκαλούν ντροπή και αηδία για το ανθρώπινο είδος… γεννημένες από εξυπηρέτηση συμφερόντων παντός τύπου! 

Ξαφνικά τα θύματα… βρίσκονται αντιμέτωπα με την λέξη απαγορεύεται… απαγορεύεται να εκφράσουν τις επιθυμίες τους ακόμα και για τις βασικές τους ανάγκες. Υπάρχουν κανόνες… που υποχρεούνται να υπακούν και που έχουν επιβάλει παρανοϊκοί άνθρωποι, οι λεγόμενοι φροντιστές εκμεταλλευόμενοι τη θέση ισχύος επί των ληπτών φροντίδας, για το ”καλό” τους… τους χτυπούν, τους εκμεταλλεύονται, τους παραμελούν πίσω από κλειστές πόρτες!

Πόρτες κλειστές… μόνο για όσους ενδιαφέρονται για την ασφάλειά τους, τόσο την σωματική όσο και την ψυχική!

Μπροστά σε κλειστές πόρτες έχουν βρεθεί πολλοί άνθρωποι και έχουν γίνει μάρτυρες άσχημων γεγονότων… Γεγονότων που ηθικά, είναι αδύνατο να κρατήσουν ουδέτερη στάση και να μείνουν απλοί θεατές σε σύγχρονες φρικαλεότητες!

Σιωπηλοί διάλογοι που καταφέρνουν να κάνουν με τα θύματα, που μέσα από τοίχους… φωνάζουν ”εγκλήματα”!

Φωνάζουν κακόβουλες πράξεις όπως λεκτικές επιθέσεις, απειλές, απόρριψη, απομόνωση, υποτιμητική συμπεριφορά, αμέλεια, χρήση επιρροής για επίτευξη απόλυτου ελέγχου με ότι αυτό συνεπάγεται… που προκαλούν ή θα μπορούσαν να προκαλέσουν ψυχικό πόνο, αγωνία ακόμα και θάνατο σε ένα άτομο!

Το ψυχικό τραύμα και ο πόνος που απορρέει από κάθε μορφής βία και κακοποίηση είναι καταδικαστέα! Κανείς δεν έχει δικαίωμα να υφίσταται όποια μορφής κακοποίηση, που κάποιες φορές μπορεί να μην είναι τόσο εμφανή… αλλά είναι καταστροφική. Κανείς δεν έχει δικαίωμα να κλείνει το στόμα ενός ανθρώπου που χρήζει βοήθειας… κανείς δεν μπορεί να σταματήσει τη σιωπή… να κραυγάζει!

Μορφές και σημάδια της βίας κατά ανήμπορων ατόμων

• Σωματική κακοποίηση — επιβολή πόνου ή τραυματισμών σε ένα άτομο, χρήση σωματικού εξαναγκασμού και σωματικού ή μέσω ναρκωτικών ουσιών περιορισμού
• Ψυχολογική ή συναισθηματική κακοποίηση — επιβολή ψυχικών βασανιστηρίων σε ένα άτομο
• Οικονομική ή υλική κακοποίηση — παράνομη ή ανάρμοστη εκμετάλλευση των χρημάτων ή/ και των πόρων
  που ανήκουν σε ένα άτομο
• Σεξουαλική κακοποίηση — μη συναινετική σεξουαλική επαφή οποιουδήποτε είδους με ένα άτομο
• Παραμέληση — αποτυχία του φροντιστή ή άλλου υπεύθυνου προσώπου να προστατεύσει ένα άτομο από βλάβες, ή αποτυχία να ικανοποιηθούν οι ανάγκες του, για την απαραίτητη ιατρική φροντίδα, σίτιση, ενυδάτωση, υγιεινή, ένδυση, βασικές δραστηριότητες της καθημερινότητας ή στέγαση, που θέτει σε σοβαρό κίνδυνο την υγεία και την ασφάλεια.
• Ιδρυματική κακοποίηση — επαναλαμβανόμενη ή μόνιμη κακοποίηση που διενεργείται από οποιοδήποτε ιδρυματικό περιβάλλον όπου οι λήπτες των υπηρεσιών εμπλέκονται με επαγγελματίες (εκτός του σπιτιού τους).

Σημειώνουμε ότι οι θύτες, συνήθως ασκούν ψυχολογική βία στα θύματα, καθώς πιστεύουν ότι είναι η πιο δύσκολα ανιχνεύσιμη μορφή καθώς μπορεί να μην αφήνει σωματικά σημάδια. Η ψυχολογική βία μπορεί να οδηγήσει σε ψυχική δυσφορία, εξευτελισμό και φόβο. Άλλες μορφές είναι η σωματική, η οικονομική, η σεξουαλική και η παραμέληση.

ΟΙ ΜΟΡΦΕΣ ΤΗΣ ΨΥΧΟΛΟΓΙΚΗΣ ΒΙΑΣ ΠΕΡΙΛΑΜΒΑΝΟΥΝ:
• Συναισθηματικό χειρισμό ή άλλη απάνθρωπη συμπεριφορά
• Άρνηση πρόσβασης σε υπηρεσίες, θρησκευτικά ή/ και πολιτιστικά γεγονότα
• Καταναγκασμός του ατόμου να συμμετάσχει και να ακολουθήσει θρησκευτικούς κανόνες και ήθη, ενάντια στη θέλησή του
• Μη λεκτικοί επικοινωνιακοί υπαινιγμοί, όπως οι εκφράσεις προσώπου και οι χειρονομίες, που στοχεύουν σε εκφοβισμό, ταπείνωση, χειρισμό ή προσβολή

• Προσβολές, επιπλήξεις, Λεκτικός εκφοβισμός, φωνές
• Εξευτελισμός, απειλές, υποτίμηση
• •Συμπεριφορά ελέγχου
• Εγκατάλειψη
• Παρενόχληση, παρακολούθηση

ΤΑ ΣΗΜΑΔΙΑ ΨΥΧΟΛΟΓΙΚΗΣ ΒΙΑΣ ΠΕΡΙΛΑΜΒΑΝΟΥΝ:
• Αίσθημα αβοηθησίας, ντροπής και αδυναμίας
• Απώλεια ενδιαφέροντος για τον εαυτό ή το περιβάλλον
• Έλλειψη οπτικής επαφής με τον ιατρό, τον φροντιστή ή άλλο άτομο
• Ευερεθιστότητα ή άλλες αλλαγές στη συμπεριφορά ενώπιον του φροντιστή ή άλλου ατόμου
• Παρανοϊκή συμπεριφορά ή σύγχυση που δεν σχετίζονται με ασθένεια Κατάθλιψη, μελαγχολία, κλάμα
• Αλλαγές σε αυτοεκτίμηση, έλλειψη αυτοπεποίθησης
• Ασυνήθιστη απάθεια ή θυμός
• Αναστάτωση, αποπροσανατολισμός
• Απομόνωση
• Απόσυρση, απάθεια
• Φοβίες
• Αντίσταση να μιλήσει ανοιχτά
• Αϋπνία/ στέρηση ύπνου

ΟΙ ΜΟΡΦΕΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ ΒΙΑΣ ΠΕΡΙΛΑΜΒΑΝΟΥΝ:
• Έλεγχο της χρήσης των χρημάτων και της περιουσίας του ατόμου
• Κλοπή, χρήση εκφοβισμού ή απάτης για (απόπειρα) απόκτηση των χρημάτων ή των περιουσιακών στοιχείων του ατόμου
• Παράνομη ή απρεπής χρήση των χρημάτων, της περιουσίας ή των αγαθών του ηλικιωμένου ατόμου
• Εκμετάλλευση και πίεση σχετικά με διαθήκες, περιουσιακά στοιχεία ή κληρονομιά
• Απάτη και ηλεκτρονική απάτη

Δεύτερη πιο συνηθισμένη μορφή βίας σε ανήμπορα άτομα είναι η παραμέληση και ακολουθεί η οικονομική, με στόχο την παράνομη ή απρεπή εκμετάλλευση ή χρήση χρημάτων ή άλλων πόρων του ατόμου.

Η ΠΑΡΑΜΕΛΗΣΗ ΜΠΟΡΕΙ ΝΑ ΛΑΒΕΙ ΤΙΣ ΑΚΟΛΟΥΘΕΣ ΜΟΡΦΕΣ:

• Ανεπαρκές φαγητό και νερό
  • Το άτομο εγκαταλείπεται, αφήνεται χωρίς επίβλεψη για μεγάλα χρονικά διαστήματα ή κλειδώνεται μες στο σπίτι μόνο
  • Ανεπαρκής ή ακατάλληλη χρήση φαρμάκων· το άτομο είναι αρκετά ναρκωμένο κατά τη διάρκεια της ημέρας
  • Στο άτομο δεν παρέχονται απαραίτητα βοηθήματα πχ. γυαλιά, βοηθήματα ακοής ή βάδισης
  • Ακινησία, το άτομο μένει στο κρεβάτι σχεδόν όλη την ώρα
• • Απομόνωση· έλλειψη πνευματικών, σωματικών κοινωνικών επαφών
  • Έλλειψη καθαρής, κατάλληλης ένδυσης
  • Περιορισμοί· το άτομο δένεται σε κρεβάτι ή καρέκλα
  • Ανεπαρκής ιατρική ή οδοντιατρική φροντίδα
  • Έκθεση σε μη ασφαλείς, ανθυγιεινές συνθήκες

ΟΙ ΜΟΡΦΕΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ ΒΙΑΣ ΠΕΡΙΛΑΜΒΑΝΟΥΝ
• Έλεγχο της χρήσης των χρημάτων και της περιουσίας του ατόμου
• Κλοπή, χρήση εκφοβισμού ή απάτης για (απόπειρα) απόκτηση των χρημάτων ή των
περιουσιακών στοιχείων του ατόμου
• Παράνομη ή απρεπής χρήση των χρημάτων, της περιουσίας ή των αγαθών του ατόμου
• Εκμετάλλευση και πίεση σχετικά με διαθήκες, περιουσιακά στοιχεία ή κληρονομιά
• Απάτη και ηλεκτρονική απάτη

Συνέπειες Οικονομικής βίας
• Επιδεινώνει την οικονομική ευημερία και την ποιότητα ζωής του θύματος
• Στερεί από τα θύματα τις οικονομίες και τα περιουσιακά στοιχεία και κατά συνέπεια τη
βάση της οικονομικής τους ανεξαρτησίας
• Δημιουργεί εμπόδια στην εγκατάλειψη μιας κακοποιητικής σχέσης/ κατάστασης πχ. η έλλειψη πρόσβασης σε οικονομικούς πόρους εδραιώνει την οικονομική εξάρτηση των θυμάτων από τους θύτες, γεγονός που με τη σειρά του οδηγεί σε αυξημένο κίνδυνο τραυματισμών και ανθρωποκτονιών
• Δημιουργεί εμπόδια στην διατήρηση μιας ανεξάρτητης ζωής ακόμη και αφότου το θύμα εγκαταλείψει μια κακοποιητική σχέση καθώς μπορεί να είναι χρεωμένη ή να στερείται των πόρων για να ξαναχτίσει τη ζωή του.